We zijn verdwaald - Manon Duintjer
Er bestaan meer waarheden dan die ene
Een dochter probeert haar vader te begrijpen
Manon Duintjer voelde altijd een mengeling van liefde, gêne, boosheid, onbegrip en nog heel wat meer emoties voor haar vader, de hoofdpersoon in We zijn verdwaald. Aan de hand van drie episoden in haar leven leren we hem kennen en voelen dezelfde verwarring. Met het in hoge mate autobiografische We zijn verdwaald leverde Duintjer een mooi portret van een ongewone vader-dochterverhouding af, maar zet ze haar lezers ook aan het denken over wat nu eigenlijk waarheid is en of wat voor de een waar is wellicht voor een ander totale humbug mag zijn. En - zo luidt haar voorzichtige conclusie – dat kan en mag gewoon.
Over de auteur
Manon Duinter (1969) studeerde geschiedenis aan de Universiteit van Amsterdam. Daarna werkte zij jarenlang als redacteur voor diverse uitgeverijen en publiceerde diverse verhalen- en essaybundels. In 2011 debuteerde zij met de roman De S-machine. We zijn verdwaald kwam voor het eerst uit in 2019 en is nu herdrukt.
Streng gereformeerd
Edward, de vader van hoofdpersoon Kim is, net als de vader van Manon Duintjer zelf, hoogleraar filosofie. Als zoon van een streng gereformeerde vader (als het op gevoel aankwam sterk geconstipeerd) heeft hij op volwassen leeftijd het geloof min of meer achter zich gelaten. Maar in de jaren zeventig raakt hij, zoals zovelen in die tijd, gefascineerd door de Indiase spiritualiteit met goeroe’s en ashrams. Zijn vrouw en hij gaan uit elkaar, hetgeen ontaardt in een verbitterde vechtscheiding. De kleine Kim zit daartussen in. Als ze een jaar of negen is, komt hij haar op een dag uit school halen met een kaalgeschoren hoofd, een oranje jurk en een kralenketting om zijn nek. Toen hij op het schoolplein voor me stond, wilde ik dood.
Brieven
Hij schrijft haar behoorlijk enge brieven vanuit India waar hij regelmatig voor enkele maanden in de ashram van Vasyah woont en onderricht krijgt. Dat nog voor het eind van 1980 God schoon schip gaat maken op onze planeet, waarbij alleen de goeden overblijven, schrijft hij. En dat zoiets misschien niet zo geruststellend is voor een elfjarige dringt kennelijk niet tot hem door.
Kritiekloze aanbidding
Edward doet ook steeds hardnekkige pogingen om zijn dochter mee te krijgen in zijn aanbidding van goeroe Vasyah, maar het kind voelt zich er alleen maar ontzettend ongemakkelijk onder. En dat wordt er niet beter op doordat haar moeder niets nalaat om te laten merken hoe totaal ontaard en van het padje haar vader is.
Als ze 23 is, nodigt Edward zijn dochter voor de zoveelste keer uit om met hem naar India te gaan om daar goeroe Baba Ravi te ontmoeten. In de hoop om zo tot een betere relatie met hem te komen en ook beter te gaan begrijpen wat hem ertoe drijft om blind achter al die goeroe’s aan te lopen, gaat zij mee.
Verwarrend
Het wordt een verwarrende reis, niet in de laatste plaats omdat ook Bimal, een jonge Indiër, met hen meereist. Is hij voor Edward een surrogaatzoon, een minnaar of een liefdadigheidsproject? En hoe moet zij echt contact met haar vader maken als Bimal de hele tijd aanwezig is?
Duintjer voegt nog een derde episode aan haar verhaal toe, als zij met haar inmiddels 80-jarige vader, een broze, bijna blinde, oude man, een wandeling op de hei gaat maken en in de mist hopeloos verdwaalt. Afwisselend neemt zij haar lezers mee van die heidevlakte naar de ashram, naar het schoolplein en weer terug naar de hei.
Verlossing
Haar verhaal geeft een levendige indruk van India in de jaren tachtig en negentig, toen Westerlingen massaal op zoek naar verlossing gingen bij heilige mannen in ashrams. Van vier uur ’s ochtends tot negen uur ’s avonds draaide er een non-stopprogramma van vuurceremonies, meditaties, chantsessies, yogalessen en videopresentaties. Toeristen op zoek naar de zin van het bestaan en handige goeroes die daar gebruik van maken.
Industrie
Indringend weet Duintjer de hele industrie rond de heilige ashrams tot leven te wekken. Verricht Baba Ravi werkelijk wonderen of is dit niets anders dan een enorme toeristenval, louter bedrog en goochelarij? Maar hoe kan het dan dat zij zelf bij een simpele aanraking van yogalerares Britta opeens volkomen kalm wordt en geen last meer heeft van de herrie om haar heen?
Kim wordt van de ene mening in de andere geslingerd. Antwoorden vindt zij niet. Er bestaan misschien meer waarheden dan alleen die ene. En iedereen kiest zijn eigen waarheid, is haar conclusie.
Sonja de Jong
Manon Duintjer - We zijn verdwaald, Orlando, ISBN 978 90 835 6386 2, 252 pagina’s, € 22,99, februari 2026 (oorspronkelijk gepubliceerd in 2019 bij Gloude Publishing).