Mijn zwager in Dubai - P.F. Thomése
Hilarisch verhaal over een ijdele zakenman en een berooide schrijver
Neemt AI ons hele bestaan over?
Hij zit op een dieptepunt in zijn leven, de schrijver Tom Franzese: zijn vrouw heeft hem verlaten, hij verblijft in een tijdelijke huurwoning waar hij elk moment uit gezet kan worden en heeft geen cent te makken. En dus accepteert hij zonder nadenken het verbijsterende, maar zeer aantrekkelijke aanbod van zijn ex-zwager Bobby: schrijf mijn biografie en je krijgt 50 k. Franzese moet eerst even nakijken hoeveel 50 k ook alweer is, maar accepteert die 50.000 euro daarna met beide handen. Waarna een hilarische dwaaltocht volgt. Mijn zwager in Dubai, de nieuwe roman van P.F. Thomése is behoorlijk over the top, maar leest niettemin ademloos weg.
Over de auteur
P.F. Thomése (Doetinchem, 1958) won met zijn debuut, de verhalenbundel Zuidland, meteen de AKO Literatuurprijs. Daarna volgden romans als Schaduwkind, De onderwaterzwemmer en Swansdale, waarvan diverse titels bekroond werden met of genomineerd werden voor literaire prijzen. Naast deze serieuze romans schreef hij ook de humoristische J.Kessels Trilogie, gebaseerd op een oud-collega van hem bij het Eindhovens Dagblad en diverse verhalenbundels en essays.
Stilistische brille
Niet het verhaal is het belangrijkste, maar de stilistische brille waarmee Thomése het optekende. Want als verhaal heeft Mijn zwager in Dubai weinig om het lijf. Een schrijver gaat zonder er veel over na te denken akkoord met het voorstel van zijn zwager, reist vervolgens naar Dubai waar die zwager zijn bedrijf gevestigd heeft en realiseert zich gaandeweg dat hij helemaal niet wil of kan schrijven wat zijn zwager wenst. Daaromheen cirkelen personages als de geheel uit make up en botox opgetrokken personal assistent Barbara, de platvloerse oud-piloot Terry en zwager Bobby zelf, de vleesgeworden omhooggevallen nitwit. En moet de schrijver in het reine komen met de scheiding van zijn geliefde Jenny die hij maar niet kan vergeten.
Pirouetjes
Nee, van dat verhaal, hoe grappig bij vlagen ook, moet Mijn zwager in Dubai het niet echt hebben. Maar wel van de onvolprezen schrijfstijl van Thomése. Onbekommerd hecht hij de ene volzin aan de ander, draait pirouetjes met de taal, wankelt op het slappe koord van de slapstick, zich in evenwicht houdend met een parasolletje van aforismen en oneliners. Zijn personages zijn stuk voor stuk uitvergrote clichés.
Schimmig
Zoals zwager Bobby die zijn eigen ego wil strelen met het verhaal over zijn onmetelijk succesvolle leven. ‘Niet dat hij zelf schrijver was. Of lezer. Daar wilde hij verre van blijven.’ En wat hij nu precies doet in de zakenwereld blijft voor Tom Franzese, net als voor de lezer, schimmig. ‘International financial service provider’ is hij. ‘Een denker wilde hij zich niet noemen. Als je met denken begon, kwam je nergens.’ En terwijl die geweldige zakenman businessclass naar Dubai vliegt, heeft hij voor de schrijver in hetzelfde vliegtuig een plekje economyclass geboekt. Om hem daarna onder te brengen in het enige armetierige budgethotel van heel Dubai, waar slechts een stoel en een bed staan.
Claude
In alles is Franseze het tegendeel van wat zwager Bobby van hem verlangt. ‘Een schrijver is een wezen dat zichzelf met elk boek opnieuw baart.’ Dat personal assistent Barbara vervolgens, als de schrijver geen letter op papier kan krijgen, in één nacht een compleet boek laat schrijven door Claude, een AI-model, is iets waar hij niet bij kan.
Maar onder al die grappen zit wel degelijk een serieuze onderlaag. Want wat houden we nog over in de wereld als we alles, of het nou boeken schrijven of steden als Dubai bouwen is, overlaten aan AI, als ieder mens lijkt opgebouwd uit plastic bouwstenen en iedere vorm van authenticiteit verloren raakt.
Sonja de Jong
P.F. Thomése – Mijn zwager in Dubai, Prometheus, ISBN 978 90 446 6268 9, 192 pagina’s, €21,99, oktober 2026
