De krenking - Wanda Reisel
Een waarnemend arts krijgt het zwaar te verduren
Beschuldiging van moord, lekkende kernreactor en overspel
Wat wil Wanda Reisel nou precies vertellen in haar nieuwe roman De krenking? Haar boek, het eerste sinds 2015, begint als een gefictionaliseerde hervertelling van het drama dat een huisarts in Tuitjenhorn in 2013 overkwam. In alle eer en geweten verleende hij een terminale patiënt euthanasie. De coassistent die daarbij aanwezig was, deed echter buiten zijn medeweten aangifte en de arts werd beschuldigd van moord. Tot zover loopt Reisels verhaal volkomen synchroon.
Maar wat daarna volgt, stuitert als een flipperballetje heen en weer van huwelijksdrama naar pastiche op een stel natuurgenezers naar een drama rond een al dan niet lekkende kerncentrale waar medische isotopen worden geproduceerd, met zijpaden naar overspel, depressie en nog veel meer. Het is te veel, zo veel dat het bij vlagen potsierlijk wordt. Jammer want er zitten ook best mooie observaties over ethiek, sterven en kwakzalverij in dit boek.
Over de auteur
Wanda Reisel (1955) volgde de regie-opleiding aan de Theaterschool in Amsterdam en begon al vrij snel met het schrijven van toneelstukken. In 1986 debuteerde ze als prozaschrijver met de roman Jacobi’s tocht. Haar boeken stonden regelmatig op de shortlist voor belangrijke literaire prijzen en in 2008 won zij de Anna Bijnsprijs met haar boek Witte Liefde. Haar voorlaatste roman, Liefde tussen 5 en 7, dateerde uit 2015.
Hardhandig
Is alles werkelijkheid in dit boek of beleeft de hoofdpersoon Levi Levi (die we nog kennen van haar eerdere roman Nacht over Westwoud) ook dingen alleen in zijn eigen hoofd? Dat onderscheid is zelden duidelijk, oordeel zelf maar, lijkt Reisel haar lezers toe te roepen. Het begint allemaal met de scène waarin Levi in alle vroegte ruw van zijn bed gelicht wordt. Hardhandig wordt hij buiten tegen de grond geduwd, een knie op zijn schouderbladen, zijn handen geboeid met tie wraps. Pas uren later wordt hem verteld wat hem ten laste wordt gelegd: de moord op een van zijn patiënten.
Waarnemer
Levi is als waarnemend arts in een fictief Noordhollands kustdorp. Hij is net gescheiden, op een vervelende manier en zijn hoogbejaarde vader, ooit een topchirurg, heeft recentelijk een hartaanval gehad, maar weigert zich in een ziekenhuis te laten opnemen. De vader heeft een vriendin, dertig jaar jonger dan hijzelf en een piepjonge minnares, achter in de twintig. Verder heeft Levi alleen nog een dochter en zij is de enige die zich om hem lijkt te bekommeren.
Artsenechtpaar
Als waarnemer belandt Levi in de praktijk van een artsenechtpaar. De man van dit echtpaar heeft een herseninfarct gehad en verblijft nu vanwege ernstige depressiviteit in een psychiatrische inrichting. Samen met de vrouw van het echtpaar, Kiek, en een assistente houdt Levi de praktijk draaiende. Een van de patiënten met wie hij veel contact heeft, is een man met terminale slokdarmkanker. Met hem spreekt Levi af dat hij – als het lijden ondraaglijk wordt - zal ingrijpen en euthanasie zal verlenen. En dat gebeurt ook, met dus de eerder in het boek beschreven arrestatie als gevolg.
Achtbaan
Levi wordt voorlopig op non-actief gesteld en gaat vanaf dat moment bij gebrek aan andere activiteiten veel wandelen langs het strand. En daar belandt het verhaal in een wilde achtbaan van min of meer absurde gebeurtenissen. Er is sprake van een wonderlijk en een beetje eng echtpaar van natuurgenezers dat bewijzen zoekt voor de lekkage van de nabijgelegen reactor die medische isotopen produceert. Tussen de man van dit echtpaar en de weduwe van de geëuthanaseerde man blijken banden bestaan te hebben, ook de depressieve arts voor wie Levi waarnam blijkt geheimen te hebben, er valt een dode en de vader van Levi overlijdt na een absurde gebeurtenis. Wat is werkelijkheid, wat verbeeldt Levi zich alleen maar?
Volkomen kwijt
Lange tijd probeer je als lezer mee te gaan in dit verhaal, maar er komt onherroepelijk een moment dat Reisel in elk geval mij volkomen kwijt is. En dat is best jammer, want zij bewees in het verleden meermaals een goed verhaal te kunnen vertellen.
Sonja de Jong
Wanda Reisel – De krenking, Atlas Contact, ISBN 978 90 254 7842 1, 204 pagina’s, € 21.99, februari 2026
